Header Ads

«Ζωντανή» η «μαύρη» 19η Ιανουαρίου 1944 στο Σαραντάπορο - Συγκίνηση και μνήμες στη χθεσινή επέτειο

«…Κι ακούω κλάματα φουνές Μιλίσσι – Αλουνάκια

Σαρανταπρου΄νη υπόθιση δική μας ιστουρία

Που είνι μι τους Γιρμανούς μιτά του σαραντατρία

Κλαίνι μανούλις για πιδιά, γυναίκις για τους άντρις

Κλαίνι, πιδάκια ουρφανά κλαίνι του Πατιράδες».

Είναι το πρώτο τραγούδι του Αντώνη Γ. Μήτσιου (πηγή: Συλλογή Απ. Ράπτη "Θεσσαλικό Ημερολόγιο", τόμος ΙΑ, Λάρισα 1987), που αναφέρεται με λόγια που συγκλονίζουν, στην εκτέλεση των δέκα παλικαριών στις 19 Ιανουαρίου 1944, στη θέση «Μελίσσι» Σαρανταπόρου, από τους Γερμανούς. Θρήνος τότε στο ιστορικό Σαραντάπορο, για τα θύματα της εκτέλεσης των 10 ανδρών, που εκτελέστηκαν εν ψυχρώ από τους Γερμανούς, αφού πρώτα οδηγήθηκαν και παγιδεύτηκαν στη θέση «Μελίσσι».

Για την ιστορία, αναφέρονται τα ονόματα των 10 αείμνηστων Σαρανταποριτών και είναι: Γεώργιος Παν. Βαΐτσης / Κωνσταντίνος Γεωργ. Γκουντρουμπής / Νικόλαος Κων. Γκουντρουμπής / Γεώργιος Ιωαν. Κλεισιάρης / Δημήτριος Θεοδ. Κλεισιάρης / Χρήστος Φωτ. Κλεισιάρης / Ευάγγελος Αντ. Ντάλλας / Παναγιώτης Ιωαν. Ντίγκας / Δημήτριος Φωτ. Ράπτης / Αντώνιος Νικ. Σεβδαλής.

Χθες, Κυριακή το πρωί, μέσα σε ατμόσφαιρα συγκίνησης, για ακόμη μία χρονιά «ξεδιπλώθηκαν» οι μνήμες της αποτρόπαιης εκτέλεσης. Με «φόντο» τον επιβλητικό Όλυμπο, ανήμερα 19η Ιανουαρίου, σαν τότε τη «μαύρη» μέρα για το χωριό, στον ιερό ναό Αγίας Μαρίνας Σαρανταπόρου, τελέσθηκε η καθιερωμένη Θεία Λειτουργία και το Μνημόσυνο των εκτελεσθέντων Σαρανταποριτών, όπου χοροστάτησε ο σεβασμ. μητροπολίτης Ελασσώνος κ. Χαρίτων και συλλειτούργησαν ο αρχιμανδρίτης της Ι. Μονής Σπαρμού Ολύμπου π. Βασίλειος Παπανικολάου και οι ιερείς π. Κωνσταντίνος Γκαλίτσιος(Σαρανταπόρου) και π. Σωτήριος Παναγιώτου(Τσαπουρνιάς).

Σε περιεκτική ομιλία της η διευθύντρια του Δημοτικού Σχολείου Σαρανταπόρου Κλαίρη Πλατσά «κατέθεσε» το χρονικό εκείνης της κρίσιμης περιόδου και το τι προηγήθηκε, ενώ στάθηκε στο ιστορικό της εκτέλεσης των Σαρανταποριτών, αναφέροντας, ανάμεσα στα άλλα:

«…Ήταν τότε που οι Γερμανοί για αντίποινα μπαίνουν στο χωριό, φοβίζουν τους κατοίκους και φτάνουν σε σημείο να θέλουν να εκτελέσουν γυναικόπαιδα. Από μαρτυρίες κατοίκων, αναφέρεται ότι ο ιερέας και ο πρόεδρος του χωριού επενέβησαν δυναμικά και μετά από διάλογο με τους Γερμανούς αξιωματούχους κατάφεραν να γλιτώσουν γυναικόπαιδα αντί για αυτούς. Τελικά, οδηγήθηκαν για εκτέλεση οι άνδρες του χωριού, στη θέση «Μελίσσι» Σαρανταπόρου. Από τους συγκεκριμένους σκοτώσανε δέκα άνδρες, ενώ οι υπόλοιποι μαζί με τον ιερέα του χωριού διέφυγαν στα γύρω βουνά…».

Και η ομιλήτρια ολοκλήρωσε με νόημα:

«Κάθε χρόνο, στις 19 Ιανουαρίου, τιμούμε αυτούς τους γενναίους άνδρες που πέθαναν για την πατρίδα. Οι αγώνες τους και οι θυσίες τους ας είναι για μας τους νεότερους παράδειγμα προς μίμηση!».

ΣΤΕΦΑΝΙΑ ΚΑΙ ΜΟΙΡΟΛΟΪ

Στη συνέχεια, οι επίσημοι και δεκάδες κάτοικοι κατευθύνθηκαν στην πλατεία του χωριού, όπου βρίσκεται το μνημείο για τους εκτελεσθέντες και τους πεσόντες του πολέμου, εκεί που ακολούθησε επιμνημόσυνη δέηση και κατάθεση στεφάνων από τις αρχές και τους φορείς της περιοχής και η απόδοση του Εθνικού Ύμνου από τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου και Νηπιαγωγείου Σαρανταπόρου.

Ακολούθησε στο Παντελοπούλειο Πνευματικό Κέντρο Σαρανταπόρου η παρουσίαση από τον Σύλλογο Απανταχού Σαρανταποριτών του δρώμενου «Το Μοιρολόι της μικρής μας πατρίδας», που συγκίνησε και καταχειροκροτήθηκε.

Στις χθεσινές εκδηλώσεις μνήμης στο Σαραντάπορο παρευρέθηκαν: ο εντεταλμένος περιφερειακός σύμβουλος Θεσσαλίας Θανάσης Παιδής, ο δήμαρχος Ελασσόνας Νίκος Γάτσας, ως εκπρόσωπος της βουλευτού Άννας Βαγενά ο δημοτικός σύμβουλος Χρ. Παπαδημητρίου, οι αντιδήμαρχοι Φρόσω Καρκαβανίδου – Σκρέτα, Γιάννης Νάνος, ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΛΕ Ιπποκράτης Τζιουμακλής, ο πρ. δήμαρχος Ελασσόνας Νίκος Ευαγγέλου, ο πρ. δήμαρχος Σαρανταπόρου Αθ. Κλεισιάρης, εκ μέρους της 1ης Στρατιάς ο διοικητής της 361 ΠΑΠ αντισυνταγματάρχης Υ.Π. Ευάγγελος Σαλαμπάσης, ο διοικητής του Α.Τ. Ελασσόνας Πέτρος Μουταφίδης, ο διοικητής της Πυροσβεστικής Ελασσόνας Ελευθ. Μουλτσιάς, εκπρόσωπος του Αρχηγείου Τακτικής Αεροπορίας(Α.Τ.Α.) ο αξιωματικός Χρ. Μπούτλας, ο περιφερειακός διευθυντής Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Θεσσαλίας Γιώργος Δοδοντσάκης, οι δημοτικοί σύμβουλοι Φώτης Καραγκόγκος, Κατερίνα Σερετίδου – Ζηρδέλη, Γιάννης Καριπίδης, Χρήστος Παπαδημητρίου, ο συντονιστής Εκπαιδευτικού Έργου ΠΕ.Κ.Ε.Σ. Θεσσαλίας Αναστ. Δαραράς, ο πρόεδρος της Κοινότητας Σαρανταπόρου Γιάννης Βαΐτσης, ο πρόεδρος της Κοινότητας Δομενίκου Στάθης Ψωμιάδης, τοπικοί σύμβουλοι, το μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ – πολιτευτής Βαγγέλης Αποστόλου, παλαιοί αυτοδιοικητικοί, ο πρόεδρος του Συλλόγου Απανταχού Σαρανταποριτών Γιάννης Ντάλλας, εκ μέρους της Νομαρχιακής του ΣΥΡΙΖΑ οι Χρήστος Παπαδημητρίου, Σάκης Γκουντρουμπής, Γιάννης Καριπίδης, ο σύμβουλος του Επιμελητηρίου Λάρισας Θωμάς Ζηρδέλης, εκπαιδευτικοί, συγγενείς των εκτελεσθέντων συγχωριανών από τα γερμανικά στρατεύματα, και δεκάδες Σαρανταπορίτες.


Του Γιάννη Μουκίδη (eleftheria.gr)
Εικόνες θέματος από mammuth. Από το Blogger.